خصوصيت مشتركي كه ميان خدايان آفريقاي مركزي و جنوبي، با خدايان مصر و هند، وجود داشت، ظاهر شدن آنان با صورتهاي حيواني بود، ولي به تدريج، و در طي قرنها، آنان به هيأتهاي انساني درآمدند. در كهنترين گونههاي اسطورهاي آفريقاي مركزي، شخصيتهاي اساطيري، صورت حيواني با نيروهاي شگفتانگيز جادوانه دارند. عنكبوت ميتواند تا آسمان بالا برود، و قورباغه ميتواند بر فراز جنگل به پرواز درآيد. شير قادر است افراد يك قبيله را ببلعد و اژدرمار ميتواند از يك افق تا، افقي ديگر خود را بكشاند.
مرحلة بعدي در تكامل خدايان، عبارت از حالت نيمه انساني و نيمه حيواني آنان است. در آفريقا، اين موجودات دورگه، از لحاظ ويژگي، شرورند. پلنگ ـ مرد و تمساح ـ مرد كه هيأت حيواني به خود ميگيرند، شرارتهايي مرتكب ميشوند. شير و مار در صورت نيمه انساني خود، غالباً ارواح خوب و ياري رساناند.
به تدريج، چندين شخصيت اسطورهاي، به تمامي، صورتهاي انساني به خود ميگيرند و گروه خدايان و ديوان را تشكيل ميدهند ولي هنوز، آمادگي براي تغيير شكل، به صورت حيواني خود را دارند. درست بهسان خدايان يوناني كه با افراد فاني ازدواج ميكردند و صاحب فرزنداني انساني ميشدند. يك كبوتر ـ شاه در آفريقا، صاحب سه فرزند از همسر زولويي خود ميشود. يك مرد جوان رونگايي با دختري كه در واقع، يك بز كوهي بزرگ آفريقايي بود، ازدواج كرد. مرد جوان ديگري، با يك گربه كوچك آسيايي مزدوج شد. در يك حماسة زولويي، از اژدرماري كه شاهزادهاي را به دنيا ميآورد، سخن گفته ميشود. نيگبانديهاي شمال زئير معتقدند كه دوقلوها، فرزندان ماراناند. بسياري از قبيلهها مدعي وراثت از اجداد جانوري خود مثل تمساح (كونا در بوستوانا)، يا كرگدن (يك قبيلة ديگر تسوانا)اند. خدايان حيواني، به عنوان حاميان قبيله عمل ميكنند، حتي اگر وجود آنان، به عنوان نياكان به درستي، محقّق نشده باشد. از اينگونه نمونههاست: قورباغه، در ميان نكوندوها، شير، در ميان تسونگاها، اسب آبي، در ميان رونگاها، كبوتر، در ميان سوترها، و مار، در ميان زولوها.
منبع:ریچارد كاونديش،اسطوره شناسي:دايرهالمعارف مصوّر اساطير و اديان مشهور جهان، ترجمهي رقيّه بهزادي، تهران،نشر علم،چاپ اوّل،1387
من میخوام یه تحقیق در این باره بنویسم و ممنون تونستم از مطالبطون استفاده کنم البته تحقیق رو واسه وبلاگم می خوام..