شاهان و کاهنان مصر باستان

فرعون و نوازنده‌ي چنگاز روزگاران بسيار كهن، مصريان باور ادامة حيات بعد از مرگ را، تداول بخشيدند و دريافتند كه مي‌بايستي با جامعة خود در مناسبات خدايان مربوط به طبيعت، كشاورزي و جانوري، هم‌نوا شوند. بسياري از اسطوره‌ها، با اين دو جنبه از باور ديني در ارتباطند. در آغاز، هر ناحيه، خداي بومي خود را، به صورت يك نماد پرستشي داشت كه در ضريحي نئين نگه‌داري مي‌شد. سپس، رؤساي قبايل قدرتمندتر، عنوان پادشاه را به دست آوردند و زيارت‌گاه‌ها و ضريح‌ها، به تدريج تبديل به معابد شدند كه در آن‌جا شاه، آيين‌هاي پرستشي را، در مقابل خدايان بومي به‌جاي مردم منطقه، اجرا مي‌كرد. معبد جاي پرستش عموم مردم نبود، بلكه به عنوان خانة خدا تلقي مي‌شد، يعني جايي كه تنديس پرستشي با ملازمت كاهنان، نيايش مي‌شد. كاهنان وظايف مذهبي برعهده نداشتند كار عمدة آن‌ها، اجراي مراسم ديني جهت خدايان، و در برخي موارد، براي مردگان يا پادشاهان خدا شده بود.

خدايان به عنوان موجوداتي با نيازهاي انساني مانند خوردن غذا، آشاميدن، در بركردن جامه، استراحت و بازآفريني تلقي مي‌شدند. دادن غذا پوشاندن جامه، بر پيكر خدايان پرستشي، به عنوان يك شعيرة ديني، همه روزه انجام مي‌گرفت و در ضمن براي خدايان، جشن‌هاي موسمي و سالانه برپا مي‌شد و حتي در مواقعي كه حوادثي ويژه رخ مي‌داد، جشن گرفته مي‌شد. با آن كه جشن‌ها در نقاط مختلف، داراي گونه‌هاي متفاوتي بودند، ولي آيين‌هاي روزانه در تمامي معابد خدايان برگزار مي‌گشت. صحنه‌هايي از اين گونه مراسم، هنوز زينت‌بخش برخي ديوارهاي معابداند و شاه را در حال اجراي مراسم نشان مي‌دهند. از لحاظ اصول ظاهري، شاه به سبب برتري موقعيت يگانة خود، به عنوان پسر خدا، مي‌توانست به پيشگاه آنان برود. باور بر اين بود كه شاه فرزند خلف مادر خود، يعني ملكة بزرگ خاندان سلطنتي با موقعيت مهم و برجستة خدايي بود و غالباً ملكه، دختر شاه پيشين و ملكة بزرگ او به شمار مي‌رفت. ازدواج با اين دختر عظيم‌الشأن درباري، امر ولايت‌عهدي وي را بردست‌يابي بر تاج و تخت، مسلم مي‌ساخت و همين باور، بيشتر، موجب ازدواج ميان خواهر و برادر در خانوادة دربار مي‌شد.

با وجود نقش يگانة شاه به عنوان پسر خدا، در هر معبد، كاهن اعظم در مراسم روزانه شركت مي‌جست و شايد در معبد اصلي كه مقرّ بزرگ‌ترين خداي منطقه در شهر، و اقامتگاه شاه بود وي، به عنوان پسر خدا، انجام اين‌گونه وظايف را خود او شخصاً، برعهده مي‌گرفت. بر اساس انديشة يك مبادلة متقابل، در مورد اجراي مراسم روزانه جهت خدايان، تصور مي‌رفت كه انجام اين‌گونه مراسم، موجب پيروزي شاه بر دشمنان، و رفاه و شكوفايي مصر مي‌شد.

منبع:ریچارد کاوندیش،اسطوره شناسی:دایره‌المعارف مصوّر اساطیر و ادیان مشهور جهان، ترجمه‌ی رقیّه بهزادی، تهران،نشر علم،چاپ اوّل،۱۳۸۷

You might also like
2 Comments
  1. مرضیه بخشایی says

    هر یکشنبه با بهترین مقاله تاریخی در سایت رسمی مجیداخشابیwww.majidakhshabi.com

  2. ازیتا says

    salam.man shoma ro link kardam .lotfan mano link konin@dokhtaroone@

Leave A Reply

Your email address will not be published.